3. Σημαντικές λογιστικές αρχές

Οι οικονομικές καταστάσεις ετοιμάστηκαν με βάση την αρχή του ιστορικού κόστους όπως έχει τροποποιηθεί με την επανεκτίμηση της γης και κτιρίων και επενδύσεων που κατέχονται για εμπορία.

Οι λογιστικές αρχές που ακολουθούνται με συνέπεια αναφορικά με στοιχεία που κρίνονται σημαντικά ή ουσιώδη για τα αποτελέσματα χρήσεως και για την παρουσίαση της οικονομικής κατάστασης του Συγκροτήματος αναφέρονται πιο κάτω.

(α) Θυγατρικές εταιρείες

Οι οικονομικές καταστάσεις του Συγκροτήματος ενοποιούν τις οικονομικές καταστάσεις της ιθύνουσας εταιρείας και των εξαρτημένων εταιρειών που παρουσιάζονται στη σημείωση 12 και που θεωρούνται ότι ελέγχονται από την ιθύνουσα εταιρεία. Η ενοποίηση των εξαρτημένων εταιρειών έγινε με την μέθοδο της απόκτησης (acquisition method). Οι οικονομικές καταστάσεις όλων των εταιρειών του Συγκροτήματος που ενοποιούνται είναι για λογιστικές περιόδους που λήγουν στις 31 Δεκεμβρίου 2003.

3. Σημαντικές λογιστικές αρχές (συνέχ.)

Βάση ενοποίησης (συνέχ.)

(α) Θυγατρικές εταιρείες (συνέχ.)

Εφαρμόστηκαν ομοιόμορφες λογιστικές αρχές στην ετοιμασία των οικονομικών καταστάσεων όλων των εταιρειών του Συγκροτήματος. Όλα τα υπόλοιπα και οι συναλλαγές μεταξύ των εξαρτημένων εταιρειών του Συγκροτήματος έχουν διαγραφεί πλήρως κατά την ενοποίηση.

(β) Συνδεδεμένη εταιρεία

Οι οικονομικές καταστάσεις περιλαμβάνουν το συμφέρον του Συγκροτήματος στη συνδεδεμένη εταιρεία. Συνδεδεμένη εταιρεία είναι εκείνη η οποία δεν ελέγχεται από το Συγκρότημα. Μη πραγματοποιηθέντα κέρδη ή ζημίες που προκύπτουν από συναλλαγές με τη συνδεδεμένη εταιρεία διαγράφονται με βάση το συμφέρον του Συγκροτήματος στην Εταιρεία.

Έσοδα από πωλήσεις εμπορευμάτων αναγνωρίζονται όταν οι σημαντικοί κίνδυνοι και αμοιβές ιδιοκτησίας έχουν μεταφερθεί στον αγοραστή. Τόκοι και ενοίκια εισπρακτέα και άλλα έσοδα αναγνωρίζονται με βάση την αρχή των δεδουλευμένων εσόδων.

Συναλλαγές που γίνονται σε ξένο νόμισμα μετατρέπονται σε Κυπριακές λίρες και καταχωρούνται με βάση την τιμή συναλλάγματος που ισχύει την ημερομηνία συναλλαγής. Τα υπόλοιπα χρηματοοικονομικών στοιχείων ενεργητικού και παθητικού που παρουσιάζονται σε ξένο νόμισμα μετατρέπονται σε Κυπριακές λίρες με βάση την τιμή συναλλάγματος που ισχύει κατά την ημερομηνία του ισολογισμού. Οι συναλλαγματικές διαφορές που προκύπτουν μεταφέρονται στην κατάσταση λογαριασμού αποτελεσμάτων και παρουσιάζονται ξεχωριστά όταν κρίνονται σημαντικές.

Τα καθαρά έξοδα χρηματοδότησης περιλαμβάνουν τόκους πληρωτέους πάνω σε δάνεια, πιστωτές ενοικιαγοράς ή σε τραπεζικά παρατραβήγματα, τόκους φόρου εισοδήματος και έκτακτης εισφοράς για την άμυνα μετά την αφαίρεση τόκων εισπρακτέων από μετρητά στην τράπεζα και συναλλαγματικών διαφορών.

Οι τόκοι και έξοδα χρηματοδότησης αναγνωρίζονται ως έξοδο στη κατάστασην λογαριασμού αποτελεσμάτων την ημερομηνία που είναι οφειλόμενα.

Οι τόκοι εισπρακτέοι υπολογίζονται με βάση την αρχή των δεδουλευμένων εσόδων ανάλογα με τα ποσά που καθίστανται εισπρακτέα.

Γίνεται πρόβλεψη για φορολογία πάνω στο φορολογητέο κέρδος του έτους με βάση τη νομοθεσία και συντελεστές που ισχύουν στην Κύπρο η οποία αναγνωρίζεται στην κατάσταση λογαριασμού αποτελεσμάτων.

3. Σημαντικές λογιστικές αρχές (συνέχ.)

Το Συγκρότημα έχει προβεί σε πλήρη πρόβλεψη για αναβαλλόμενη φορολογία σε όλες τις προσωρινές διαφορές μεταξύ της καθαρής λογιστικής αξίας των στοιχείων ενεργητικού και παθητικού του Συγκροτήματος και της φορολογικής τους βάσης. Η αναβαλλόμενη φορολογία υπολογίζεται με βάση ενεργούς συντελεστές που ίσχυαν στο τέλος του έτους. Τυχόν χρεωστικά υπόλοιπα αναβαλλόμενης φορολογίας που προκύπτουν από αφαιρετέες προσωρινές διαφορές αναγνωρίζονται μόνο στο βαθμό που θεωρείται πιθανόν ότι στο μέλλον θα υπάρχουν επαρκή φορολογικά κέρδη προς συμψηφισμό.

Η αναπροσαρμογή στην αναβαλλόμενη φορολογία λόγω αλλαγών στους φορολογικούς συντελεστές παρουσιάζεται στην κατάστασην λογαριασμού αποτελεσμάτων ή στα αποθεματικά ανάλογα με το που περιλαμβάνεται η αρχική χρέωση ή πίστωση για αναβαλλόμενη φορολογία.

Γίνεται πρόβλεψη για ενδεχόμενα έξοδα που θεωρείται πιθανό να προκύψουν από τις δραστηριότητες του Συγκροτήματος και χρεώνονται στη κατάσταση λογαριασμού αποτελεσμάτων.

Δεν υπάρχει πάγια πολιτική όσον αφορά αφυπηρετήσεις προσωπικού του Συγκροτήματος πέραν του Ταμείου Προνοίας που είναι σχέδιο καθορισμένης συνεισφοράς στο οποίο η Εταιρεία συνεισφέρει ποσοστό 2% μέχρι 5%. Η συνεισφορά των υπαλλήλων στο Ταμείο είναι 2% μέχρι 3% ανάλογα με τα χρόνια υπηρεσίας. Το Ταμείο λειτουργεί σύμφωνα με κανονισμούς οι οποίοι έχουν συμφωνηθεί από τα δύο μέρη και συνάδουν με τις σχετικές πρόνοιες του περί Ταμείου Προνοίας Νόμου 1981. Οι συνεισφορές για το έτος μεταφέρονται στην κατάσταση λογαριασμού αποτελεσμάτων.

Η γη και τα κτίρια παρουσιάζονται σε τιμή εκτίμησης μείον συσσωρευμένες αποσβέσεις. H τιμή εκτίμησης είναι με βάση την αγοραία αξία που παρουσιάζεται στην έκθεση ανεξάρτητων επαγγελματιών εκτιμητών που γίνεται σε τακτικά διαστήματα. Τα υπόλοιπα στοιχεία πάγιου ενεργητικού παρουσιάζονται σε τιμή κτήσης μείον συσσωρευμένες αποσβέσεις.

Μηχανήματα που αγοράστηκαν με ενοικιαγορά παρουσιάζονται σε τιμή κτήσης μείον συσσωρευμένες αποσβέσεις.

Οι αποσβέσεις στοιχείων πάγιου ενεργητικού υπολογίζονται στο κόστος ή στο ποσό της εκτίμησης, με βάση τη μέθοδο της σταθερής απόσβεσης στο διάστημα της αναμενόμενης ωφέλιμης χρήσης τους.

Η επιπρόσθετη ετήσια απόσβεση που προκύπτει λόγω της επανεκτίμησης των κτιρίων μεταφέρεται στην κατάσταση λογαριασμού αποτελεσμάτων και μεταφέρεται στο τέλος κάθε έτους από το αποθεματικό προσόδου στο αποθεματικό επανεκτίμησης. Η αναβαλλόμενη φορολογία που αναλογεί στην επιπρόσθετη ετήσια απόσβεση που προκύπτει λόγω της εκτίμησης των κτιρίων, πιστώνεται στο τέλος κάθε έτους στο αποθεματικό επανεκτίμησης και χρεώνεται στο αποθεματικό προσόδου.

3. Σημαντικές λογιστικές αρχές (συνέχ.)

Σε περίπτωση εκποίησης στοιχείου πάγιου ενεργητικού η διαφορά του προϊόντος εκποίησης και της καθαρής λογιστικής αξίας χρεώνεται ή πιστώνεται στην κατάσταση λογαριασμού αποτελεσμάτων του έτους. Όταν η εκποίηση αφορά επανεκτιμημένο στοιχείο πάγιου ενεργητικού, τυχόν υπόλοιπο του πλεονάσματος επανεκτίμησης του στοιχείου που εκποιείται μεταφέρεται από το αποθεματικό επανεκτίμησης στο αποθεματικό προσόδου.

Τα ετήσια ποσοστά απόσβεσης είναι τα ακόλουθα:

Δεν λογίζεται απόσβεση πάνω στη γη.

Οι δαπάνες για βελτιώσεις των στοιχείων πάγιου ενεργητικού οι οποίες αναμένεται να αποφέρουν μελλοντικά οφέλη πέραν των αρχικά υπολογισθέντων, κεφαλαιοποιούνται και αποσβένονται με βάση το συντελεστή που αναφέρεται πιο πάνω.

Οι δαπάνες για επιδιορθώσεις και συντήρηση των στοιχείων πάγιου ενεργητικού χρεώνονται στην κατάσταση λογαριασμού αποτελεσμάτων στο έτος που πραγματοποιούνται.

Το κόστος και οι συσσωρευμένες αποσβέσεις των λογισμικών προγραμμάτων έχουν μεταφερθεί από τα στοιχεία πάγιου ενεργητικού στα στοιχεία άϋλου ενεργητικού. Οι αποσβέσεις υπολογίζονται με την μέθοδο η οποία αναφέρεται στη σημείωση του πάγιου ενεργητικού πιο πάνω. Το ποσοστό απόσβεσης είναι 33 1/3%.

Η εμπορική εύνοια αντιπροσωπεύει τη διαφορά μεταξύ της τιμής αγοράς και των περιουσιακών στοιχείων και δραστηριοτήτων της εταιρείας Philips Hypermarket Limited κατά την ημερομηνία της απόκτησης.

Η εμπορική εύνοια αποσβένεται με βάση τη μέθοδο της σταθερής απόσβεσης στο διάστημα της αναμενόμενης ωφέλιμης χρήσης της, που καθορίστηκε από τους Σύμβουλους σε 20 έτη.

3. Σημαντικές λογιστικές αρχές (συνέχ.)

Η επένδυση σε συνδεδεμένη εταιρεία περιλαμβάνεται στις οικονομικές καταστάσεις του Συγκροτήματος με βάση την λογιστική μέθοδο του καθαρού συμφέροντος. Όταν το μερίδιο των ζημιών του Συγκροτήματος στη συνδεδεμένη εταιρεία υπερβαίνει το υπόλοιπο της επένδυσης σε συνδεδεμένη εταιρεία όπως αυτή παρουσιάζεται στον ισολογισμό τότε το υπόλοιπο μηδενίζεται και δεν αναγνωρίζονται οι ζημίες αυτής στην κατάσταση λογαριασμού αποτελεσμάτων εκτός όπου το Συγκρότημα έχει υποχρεώσεις που προκύπτουν από τη συμμετοχή στη συνδεδεμένη εταιρεία.

Το Συγκρότημα κατέταξε τα πιο πάνω χρηματοοικονομικά περιουσιακά του στοιχεία στην ακόλουθη κατηγορία:

Στοιχεία που κατέχονται για εμπορία

Στοιχεία που κατέχονται για εμπορία αποτελούνται από αξίες που αγοράστηκαν με σκοπό την άμεση απόδοση κέρδους από βραχυπρόθεσμες αυξομειώσεις των τιμών ή περιλαμβάνονται σε χαρτοφυλάκιο το οποίο έχει ως χαρακτηριστικό τη βραχυπρόθεσμη κερδοφορία. Τα στοιχεία αυτά κατατάσσονται ως κυκλοφορούν ενεργητικό.

Οι επενδύσεις αυτές αρχικά αναγνωρίζονται στην τιμή κτήσης τους και ακολούθως αναπροσαρμόζονται στη δίκαιη αξία τους. Τυχόν πλεόνασμα ή έλλειμμα που προκύπτει από την αναπροσαρμογή τους αυτή αναγνωρίζεται στην κατάσταση λογαριασμού αποτελεσμάτων.

Για εισηγμένες αξίες η δίκαιη αξία θεωρείται η τιμή πλειοδότησης (bid price) των χρηματιστηρίων στα οποία διαπραγματεύονται επενδύσεις. Η τιμή κτήσης περιλαμβάνει και τα έξοδα συναλλαγής. Όλες οι αγορές και πωλήσεις επενδύσεων αναγνωρίζονται κατά την ημερομηνία της εμπορικής συναλλαγής κατά την οποία το Συγκρότημα δεσμεύεται να αγοράσει ή να πωλήσει την επένδυση.

Κατά την εκποίηση επενδύσεων η διαφορά μεταξύ των καθαρών εισπράξεων και της λογιστικής αξίας που παρουσιάζεται στους λογαριασμούς μεταφέρεται στην κατάσταση λογαριασμού αποτελεσμάτων.

Τα χρηματοοικονομικά στοιχεία ενεργητικού και παθητικού αναγνωρίζονται στον ισολογισμό του Συγκροτήματος την ημερομηνία κατά την οποία το Συγκρότημα γίνεται συμβαλλόμενο μέρος στις πρόνοιες του μέσου.

3. Σημαντικές λογιστικές αρχές (συνέχ.)

Χρηματοοικονομικά μέσα (συνέχ.)

Το Συγκρότημα παύει να αναγνωρίζει χρηματοοικονομικά στοιχεία ενεργητικού στον ισολογισμό του όταν έχει απολέσει τον έλεγχο των συμβατικών δικαιωμάτων που πηγάζουν από αυτά. Ο έλεγχος θεωρείται ότι έχει απωλεσθεί όταν πραγματοποιηθούν τα δικαιώματα που αναφέρονται στη σύμβαση, όταν τα δικαιώματα έχουν λήξει, ή το Συγκρότημα μεταβιβάζει τα δικαιώματα σε τρίτο. Το Συγκρότημα παύει να αναγνωρίζει χρηματοοικονομικά στοιχεία παθητικού στον ισολογισμό του όταν η υποχρέωση που αναφέρεται στη σύμβαση έχει εξοφληθεί, ακυρώνεται ή λήγει. Τα χρηματοοικονομικά στοιχεία ενεργητικού και παθητικού αναγνωρίζονται αρχικά στην τιμή κτήσης τους η οποία είναι η δίκαιη αξία του αντίτιμου που δόθηκε ή εισπράχθηκε για αυτά. Τα έξοδα της συναλλαγής περιλαμβάνονται στην αρχική τιμή κτήσης. Στη συνέχεια τα χρηματοοικονομικά στοιχεία ενεργητικού και παθητικού αναγνωρίζονται στη δίκαιη αξία τους ή όπου αυτή δεν εφαρμόζεται στην τιμή κτήσης τους.

Η λογιστική αξία των στοιχείων ενεργητικού του Συγκροτήματος εξετάζεται σε κάθε ημερομηνία ισολογισμού για να εξακριβωθεί κατά πόσον υπάρχει απομείωση αξίας των στοιχείων ενεργητικού. Στις περιπτώσεις όπου υπάρχει ένδειξη για απομείωση εκτιμάται η ανακτήσιμη αξία των στοιχείων ενεργητικού. Η ανακτήσιμη αξία ενός στοιχείου ενεργητικού είναι η μεγαλύτερη της καθαρής εισπράξιμης τιμής στα πλαίσια μιας συνήθους εμπορικής συναλλαγής και της παρούσας αξίας των αναμενόμενων μελλοντικών ταμειακών ροών από την συνεχή χρήση του στοιχείου και της πώλησης του στο τέλος της ωφέλιμης ζωής τους. Η απομείωση αυτή αναγνωρίζεται ως έξοδο στην κατάσταση λογαριασμού αποτελεσμάτων του έτους.

Τα αποθέματα παρουσιάζονται στη χαμηλότερη της τιμής κτήσης τους και της καθαρής ρευστοποιήσιμης αξίας τους. Το κόστος των αποθεμάτων υπολογίζεται με βάση τη μέση σταθμική τιμή αγοράς περιλαμβανομένου και του κόστους μεταφοράς.

Η καθαρή ρευστοποιήσιμη αξία υπολογίζεται με βάση την εκτιμημένη τιμή πώλησης αφαιρουμένων τυχόν επιπρόσθετων κόστων που αναμένεται να δημιουργηθούν μέχρι και την πώληση. Όπου κρίνεται αναγκαίο γίνεται γενική ή ειδική πρόνοια για ελαττωματικά και άχρηστα αποθέματα ή αποθέματα με αργή κίνηση και περιλαμβάνεται στο κόστος πωλήσεων.

Χρεώστες ανεπίδεκτοι εισπράξεως διαγράφονται και επιπλέον γίνεται πρόβλεψη για συγκεκριμένους επισφαλείς χρεώστες όπου θεωρείται αναγκαίο. Δεν γίνεται οποιαδήποτε γενική πρόβλεψη για επισφαλείς χρεώστες. Οι εμπορικοί χρεώστες αναφέρονται μετά από το συμψηφισμό της ειδικής πρόνοιας για επισφαλείς χρεώστες.

Τα μετρητά και αντίστοιχα μετρητών αποτελούνται από μετρητά στο ταμείο και στην τράπεζα και από τραπεζικά παρατραβήγματα.

3. Σημαντικές λογιστικές αρχές (συνέχ.)

Τα μακροπρόθεσμα τραπεζικά δάνεια παρουσιάζονται με βάση τις ονομαστικές αξίες που οφείλονται κατά την ημερομηνία του ισολογισμού και συμπεριλαμβάνουν δεδουλευμένους τόκους.

Οι πιστωτές ενοικιαγοράς παρουσιάζονται με βάση τις ονομαστικές αξίες που οφείλονται κατά την ημερομηνία του ισολογισμού.

Οι συνολικοί αναβαλλόμενοι τόκοι ενοικιαγοράς παρουσιάζονται στους χρεώστες απ’ όπου μέρος των συνολικών τόκων που αναλογούν στο κάθε έτος με βάση την περίοδο της ενοικιαγοράς μεταφέρονται στην κατάσταση λογαριασμού αποτελεσμάτων ως τόκοι ενοικιαγοράς.

Τα τραπεζικά παρατραβήγματα, πιστωτές και έξοδα οφειλόμενα, αντιπροσωπεύουν τα ποσά που οφείλονται κατά την ημερομηνία του ισολογισμού και συμπεριλαμβάνουν τόκους, όπου αυτοί εφαρμόζονται.

Όπου χρειάζεται, τα συγκριτικά ποσά αναπροσαρμόζονται για να συνάδουν με τις αλλαγές στην παρουσίαση του τρέχοντος οικονομικού έτους.